Πρόγραμμα
Μυτιλήνη
Φτάνοντας στο λιμάνι
0/1
Αρχοντικές κατοικίες
0/1
Λαϊκές κατοικίες
0/2
Εκπαιδευτήρια
0/1
Τρεις τύποι κτηρίων
0/2
Μια ματιά στις προσφυγικές κατοικίες
Μία πρώτη ματιά…
Προσπάθησε να δημιουργήσεις το παζλ (puzzle) της παλιάς φωτογραφίας των προσφυγικών κατοικιών της Μυτιλήνης!
Σε πρώτο πλάνο εμφανίζονται οι τετρακατοικίες του προσφυγικού συνοικισμού | Πηγή φωτογραφίας: Σ. Αναγνώστου, Η παλιά Μυτιλήνη.
Προσφυγικές κατοικίες
Η Λέσβος, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, αποτελούσε πάντα σημαντικό κόμβο στη μετακίνηση των ανθρώπων από την Ανατολή στην Ευρώπη, και αντίστροφα. Την περίοδο της Μικρασιατικής Καταστροφής αποτέλεσε ένα από τα βασικότερα σημεία υποδοχής του εκτοπισμένου πληθυσμού. Το 1922, πάνω από 200.000 άνθρωποι υπολογίζεται πως πέρασαν στη Λέσβο από τα μικρασιατικά παράλια μέσα σε λίγους μήνες. Ένα από τα άμεσα προβλήματα που έπρεπε να αντιμετωπιστούν ήταν η στέγαση των προσφύγων. Τους πρώτους μήνες, οι πρόσφυγες κατέκλυσαν όλους τους δημόσιους χώρους της Μυτιλήνης: πλατείες, εκκλησίες, αποθήκες και σχολεία. Προσφυγικές παράγκες στήθηκαν με πρόχειρα υλικά στα κοντινά υψώματα στις παρυφές της πόλης, αλλά το μεγαλύτερο μέρος τους συγκεντρώθηκε στις πρώην μουσουλμανικές συνοικίες, στο Κάστρο και την Επάνω Σκάλα.
Η αρχιτεκτονική των προσφυγικών κατοικιών
Στην Μυτιλήνη, όπως και στις περισσότερες ελληνικές πόλεις, οι προσφυγικοί συνοικισμοί κατασκευάστηκαν από το κράτος. Οι προσφυγικές κατοικίες είχαν ένα ενιαίο σύστημα κατασκευής: ήταν πέτρινες, με κεραμοσκεπή και ξύλινα κουφώματα. Τα κτήρια είχαν σχεδιαστεί για να στεγάσουν μια, δύο, τέσσερεις ή περισσότερες προσφυγικές οικογένειες. Αποτελούσαν δηλαδή μονοκατοικίες, διπλοκατοικίες, τετρακατοικίες ή στοίχους κατοικιών. Ανάλογα με τον τύπο τους, τα κτήρια ήταν μονώροφα ή διώροφα.
Κάθε κατοικία είχε τη δική της είσοδο, συχνά από διαφορετική πλευρά του κτηρίου. Στο εσωτερικό της υπήρχαν συνολικά δύο δωμάτια: ένα μαγειρείο και ένας χώρος πολλαπλών χρήσεων, που λειτουργούσε ως καθιστικό και υπνοδωμάτιο. Στις συχνά πολυμελείς προσφυγικές οικογένειες αναλογούσαν δηλαδή 30-50 τετραγωνικά μέτρα κατοικήσιμου χώρου.
